 |
Otuzbeş yaş altı dönemde son derece seyrek olarak
karşılaşılan meme kanserine yakalanma riskinin
yaşla birlikte arttığı bilinmektedir. Çoğu meme
kanseri 50 yaşın üstünde ortaya çıkmaktadır.
Araştırmalar aşağıdaki durumlarda meme kanseri
riskinin yükseldiğini ortaya koymaktadır:
Daha önce meme kanseri geçirmiş kişiler.
Bu kişilerde yeniden kansere yakalanma riski yükselmektedir.
Aile öyküsü. Anne, kız, ya da kız kardeşte
özellikle de genç yaşta meme kanseri öyküsü olan
kişilerde meme kanserine yakalanma riski artmaktadır.
Memelerde ortaya çıkan belirli değişiklikler.
Meme dokusunda "atipik hiperplazi" ve "insitu
lobuler karsinom" gibi tanı alan değişikliklerin
bulunan kadınlarda meme kanseri riski yükselmektedir.
Genetik. BRCA! Ve BRCA2 gibi mem kanseri
ile ilişkili olduğu gösterilmiş bulunan belirli
genlerdeki değişikliklerin kanser oluşumuna yol
açtığı bilinmektedir. Bazı durumlarda ilgili genleri
inceleyen genetik testlerden tarama amacıyla yararlanılabilmektedir.
Meme kanseri ile ilişkili bulunan diğer bazı
faktörler de şunlardır:
Östrojen. Bilimsel kanıtlar, bir kadının
östrojene maruz kalma süresi uzadıkça meme kanserine
yakalanma olasılığının da artığını göstermektedir.
Bu östrojen beden kaynaklı olabileceği gibi, dışardan
da veriliyor olabilir. Erken dönemde adet görmeye
başlayan (12 yaşından önce), ya da 55 yaşından
daha sonra adetten kesilen kadınlarda, hiç çocuk
sahibi olmayan kadınlarda, uzun süreli "hormon
replasman tedavisi" alan kadınlarda meme kanseri
riskinin arttığı bilinmektedir. Bütün bu durumlar,
östrojen maruziyetinin arttığı durumlardır.
Geç çocuk sahibi olma. İlk doğumunu 30
yaşının üzerinde yapan kadınlarda meme kanserine
yakalanma riski yükselmektedir.
Meme dokusu yoğunluğu. Meme dokusunda
daha fazla miktarda lobül ve kanal bulunması,
mamografilerde meme dokusunun daha yoğun görünmesine
yol açmaktadır. Meme kanserinin yağ dokusunda
değil lobül ya da kanal yapısında ortaya çıkması
nedeniyle, bu yoğun görünüm veren memelerde kanser
riskinin arttığı öne sürülmektedir. Ayrıca yoğun
görünüm veren memelerde, kanserli oluşumların
saptanmasının güçleşmesi de bu tür durumlarda
özellikle dikkatli olunmasını gerektirmektedir.
Radyasyon tedavisi. Meme dokusu radyasyona
maruz kalan kadınlarda, özellikle de Hodgkin's
hastalığı için radyasyon tedavisi alan kadınlarda
meme kanseri riskinin arttığı saptanmıştır. Bu
maruziyet ne kadar erken gerçekleşirse, yaşam
boyu mem kanserine yakalanma riski o kadar yükselmektedir.
Alkol. Bazı çalışmalarda alkol kullanan
kadınlarda meme kanseri riskinin hafifçe yükseldiği
iddia edilmektedir.
Meme kanseri gelişen çoğu kadında yukarda sıralanan
riskler bulunmamaktadır. Ancak yaşlandıkça meme
kanseri riskinin artmakta olması en önemli risk
faktörü olarak öne çıkmaktadır.
|
|
